آزمایش خون غیر ناشتا می تواند به شناسایی دقیق تر جوانان در معرض خطر دیابت و خطرات مرتبط با آن کمک کند

10 اوت 2020 - براساس مطالعه ی محققان دانشکده بهداشت عمومی بلومبرگ در دانشگاه جانز هاپکینز، یک آزمایش خون ساده که نیازی به یک شب ناشتا ندارد، می تواند به عنوان یک ابزار غربالگری دقیق برای شناسایی جوانان در معرض خطر دیابت نوع 2 و خطر بیماری های قلبی در مراحل بعدی زندگی بکار گرفته شود.

نتایج این تحقیق نشان می دهد که آزمایش خون ساده ی "هموگلوبین A1c " باید بیشتر در غربالگری جوانان برای دیابت و خطرات مرتبط با سلامت قلبی متابولیکی استفاده شود. آزمایش HbA1c در بیماران جوان تر، دقیق و آسان انجام می شود.

برای این مطالعه، که در 10 اوت به صورت آنلاین در Pediatrics منتشر شد، محققان داده های مطالعه ی ملی و معاینات پزشکی بیش از 14000 نفر را در سنین 10 تا 19 سالگی مورد تجزیه و تحلیل قرار دادند. یکی از اهداف محققان بررسی میزان نزدیکی ارتباط بین نتایج مثبت آزمایشات مختلف قند خون بالا با عوامل خطر دیابت و بیماری های قلبی متابولیکی مانند چاقی و کلسترول خون بالا بود.

محققان دریافتند که قند خون بالا(هایپرگلیسمی) بر اساس تعریف آزمایشHbA1c ، در مقایسه با هایپرگلیسمی بر اساس تعریف آزمایش قند خون ناشتا، با فاکتورهای خطر قلبی متابولیکی ارتباط قوی تری دارد. به عنوان مثال، در میان جوانانی با هایپرگلایسمی بر اساسHbA1c  ، 51 درصد افراد چاق بودند، در حالی که تنها 29 درصد از جوانانی با قند خون ناشتای بالا، چاق بودند.

آزمایش HbA1c ، میزان اتصال برگشت ناپذیر مولکولهای قند به گلبولهای قرمز در چند ماه گذشته را اندازه گیری می کند. این امر آن را به یک نشانگر دقیق بالا بودن قند خون در دراز مدت تبدیل کرده است. برای انجام آزمایش HbA1c نیازی به رعایت یک شب ناشتا(روزه داری) قبل از آزمایش نیست، بنابراین در مقایسه با آزمایش گلوکز پلاسما ناشتا، انجام آن آسانتر است و کمتر در معرض خطا می باشد.

دکتر الیزابت سلوین، نویسنده ارشد این مقاله و استاد گروه اپیدمیولوژی گفت: مطالعه ما نشان می دهد که HbA1c ، یک تست مفید برای شناسایی جوانان پرخطری است که می توانند از مداخلات شیوه زندگی برای جلوگیری از دیابت و بیماری های قلبی و عروقی در مراحل بعدی زندگی بهره مند شوند.

انجمن دیابت آمریکا (ADA) تخمین زده است که بیش از 34 میلیون یا تقریبا 10 درصد آمریکایی ها مبتلا به دیابت هستند و بسیاری از این موارد تشخیص داده نشده اند. كودكان و جوانانی كه به دیابت مبتلا می شوند، بیشتر به نادرترین نوع دیابت، یعنی دیابت نوع 1 مبتلا می شوند كه در اثر واكنش خود ایمنی به سلولهای تولید كننده انسولین ایجاد می شود.

با این حال، دیابت نوع 2 که با چاقی مرتبط است در بزرگسالان بسیار شایع است، اما به دلیل افزایش چاقی، رژیم غذایی ضعیف و شیوه زندگی کم تحرک، در کودکان به سرعت در حال شیوع بیشتر است. این روند باعث شده است كه محققان بر تشخیص زودرس دیابت و مداخله در شیوه زندگی جوانان تأكید كنند تا بتوانند قند خون آنها را کاهش دهند و از ابتلای این گروه سنی به دیابت و عوارض پزشکی مرتبط با آن كه می تواند شامل بیماری های قلبی، سكته مغزی، فشار خون بالا، و بیماری های کلیوی باشد، جلوگیری کنند.

در این تحقیق، دکتر سلوین و همکارانش با بررسی داده های مربوط به 14119 جوان 10 تا 19 ساله از نظرسنجی های ملی بهداشت و تغذیه ی ایالات متحده که بین سالهای 1999 تا 2016 انجام شده بود، سعی نمودند که به برخی از سؤالات کلیدی در مورد ابزارهای غربالگری دیابت و بیماری قلبی متابولیکی پاسخ دهند. داده ها شامل نتایج آزمایشات خون بود. آزمایشاتی که معمولاً برای تشخیص قند خون استفاده می شود.

انجمن دیابت آمریکا، در حال حاضر چنین آزمایش خون را برای غربالگری در مورد خطر ابتلا به دیابت در جوانانی با حداقل 10 سال سن، دارای اضافه وزن یا چاق و دارای حداقل یک عامل خطر دیگر مانند سابقه دیابت نوع 2 در نزدیکان، نژاد غیر سفید پوست، یا فشار خون بالا، توصیه می کند. یکی از اهداف این مطالعه، بررسی این موضوع بود که چه موقع جوانان واجد شرایط برای غربالگری براساس این معیارها، واقعا دارای قند خون بالا- حداقل در حد متوسط ​​که به عنوان پیش دیابت شناخته می شوند- هستند.

این تجزیه و تحلیل نشان داد که معیارهای غربالگری فعلی، با وجود پوشش حدود یک چهارم از کودکان و نوجوانان ایالات متحده ، نمی توانند بسیاری از جوانان مبتلا به قند خون بالا را شناسایی کنند. به عنوان مثال ، فقط در حدود یک سوم از جوانان که تحت آزمایش قند خون ناشتا قرار گرفتند، می توانند براساس معیارهای فعلی ADA ، واجد شرایط غربالگری باشند.

دکتر Amelia Wallace ، نویسنده ی اصلی این تحقیق، می گوید: معیارهای غربالگری فعلی بسیاری از کودکانی را که در معرض خطر دیابت هستند، شناسایی نمی کند.

محققان همچنین مجموعه ای از داده ها را تجزیه و تحلیل کردند تا ببینند که هر یک از روشهای اندازه گیری هایپرگلایسمی با فاکتورهای خطر قلبی متابولیکی تا چه میزان ارتباط دارند. در اینجا آزمایش خون HbA1c ، به خصوص به عنوان یک ابزار غربالگری، با داشتن ارتباط قوی تر با فاکتورهای خطر مورد بررسی، در مقایسه با آزمایش گلوکز ناشتا، بسیار مفید بود. به عنوان مثال، داشتن قند خون بالا بر اساس آزمایش HbA1c ، با شیوع چاقی به میزان 4.1 برابر بیشتر ارتباط داشت، در حالی که داشتن قند خون بالا بر اساس معیارهای آزمایش گلوکز ناشتا، با چاقی تنها به میزان 1.8 برابر بیشتر همراه بود.

بعضی از متخصصان اطفال پیشتر نیز از HbA1c استفاده می کردند، اما دستورالعملی از سوی سازمانهای تخصصی اطفال در این زمینه ارائه نشده بود. دکتر سلوین گفت: ما امیدواریم که این نتایج به اطلاع رسانی و راهنمایی استفاده از این ابزار مهم غربالگری در کار بالینی کمک کند.

منبع:

Wallace, A.S., et al. (2020) Screening and Diagnosis of Prediabetes and Diabetes in US Children and Adolescent. Pediatrics. doi.org/10.1542/peds.2020-0265.

https://www.news-medical.net/news/20200810/Non-fasting-blood-test-can-help-accurately-identify-youth-at-risk-for-diabetes-and-related-risks.aspx